تفاوت بین بورس و فرابورس


تفاوت اصلی بورس و فرابورس و بازار پایه چیست؟

بازار بورس و فرابورس به عنوان دو بازار اصلی در کشور، دارای تفاوت هایی هستند. از مهمترین تفاوت بورس و فرابورس باید به شرایط عضویت شرکت ها در این دو بازار اشاره کنیم. شرکت هایی که شرایط عضویت در بازار بورس را ندارند، معمولا در بازار فرابورس فعالیت خود را آغاز می کنند.

اگر حتی به میزان محدودی با بازار بورس آشنا باشید، بسیار نام بازار پایه و فرابورس به گوشتان خورده است. بازارهایی که می توانیم مکمل بازار بورس بدانیم، اما با تفاوت عملکرد خاص. پیش از آنکه تفاوت بورس و فرابورس را مورد بررسی قرار دهیم، اجازه دهید ابتدا با این بازارها به صورت مجزا آشنا شویم. بازارهایی که از جمله بهترین بازارهای سرمایه گذاری و کسب درآمد در دنیا به شمار می روند.

در سالهای اخیر شاهد این مسئله بوده ایم که سرمایه گذاری در بازار بورس، فرابورس و بازارهای مالی دیگر، بهترین شرایط را برای رونق بخشیدن به اقتصاد مهیا کرده است. البته سرمایه گذاری در هر یک از این بازارها، شرایط خاصی دارد که شاید بیشتر سرمایه گذارانی که وارد بازارهای مالی می شوند، در مورد آنها اطلاعاتی نداشته باشند.

اگر ابتدای راه هستید پیشنهاد میشود مقاله آموزش بورس از مقدماتی تا فوق حرفه ای را مطالعه بفرمایید.

تفاوت بورس و فرابورس از ابعاد مختلفی قابل مشاهده است که از جمله مهمترین این تفاوت ها، باید به این نکته اشاره کنیم، که شرکت هایی که شرایط پذیرش در بازار بورس را ندارند، در بازار فرابورس معاملات خود را انجام می دهند. البته نحوه معامله در این دو بازار چندان تفاوتی ندارد، تنها مسئله ای که منجر به بروز تفاوت بین بازارهای بورس و فرابورس شده است، حضور شرکت ها با شرایط خاص است.

تفاوت بورس و فرابورس و بازار پایه چیست؟

تفاوت بازار بورس و فرابورس در چیست؟

بازار بورس را در دنیا می توانیم بازاری به شمار آوریم، که در آنجا اقدام به قیمت گذاری سهام، خرید و فروش کالا و اوراق بهادار می کنند. به طور کلی باید بورس را بازار معامله کالا و اوراق بهادار به شمار آوریم. تمام افرادی که توانایی و علاقه سرمایه گذاری در این بازار را دارند، می توانند به راحتی یا با روش مستقیم و یا با روش غیر مستقیم وارد بازار بورس شوند.

در روش غیر مستقیم معمولا سرمایه گذارانی که اطلاعاتی در مورد بازارهای مالی و تفاوت بورس و فرابورس ندارند، سرمایه خود را به صندوق های سرمایه گذاری یا شرکت های سبدگردانی می سپارند، تا سبدگردان ها با دانش و تجربه معامله بالایی که در بازارهای بورس و فرابورس دارند، برای اصل سرمایه این افراد سودآوری کنند.

با استفاده از این دو روش سرمایه گذاری در بورس می توان سود خوبی به دست آورده و سرمایه گذاری موفقی داشت. البته افرادی که اطلاعات بالایی در مورد بازار بورس دارند، معمولا روش مستقیم را برای سرمایه گذاری در این بازار انتخاب می کنند. اما این دسته از افراد نیز ممکن است درگیر ریسک زیادی در بازار شده و اصل سرمایه خود را به طور کامل از دست دهند. با این وجود بسته به میزان مهارت و اطلاعاتی که از بازار بورس دارند، فعالیت خود را در این بازار آغاز می کنند.

تفاوت بورس و فرابورس و بازار پایه چیست؟

بازار فرابورس چه بازاری است؟

همانطور که اشاره کردیم تفاوت بورس و فرابورس را میتوان در برخی موارد مهم خلاصه کرد.افراد زیادی هستند که ممکن است بازار بورس و فرابورس را با یک عملکرد بشناسند. اما باید بگوییم شرکت هایی که در فرابورس فعالیت می کنند و سهام خود را عرضه می نمایند، معمولا شرکت هایی هستند که شرایط لازم را برای ورود به بازار بورس ندارند.

از این رو در فرابورس معامله انجام داده و در این بازار به فعالیت می پردازند. داد و ستد در بازار فرابورس به روش مستقیم انجام می شود، بدون آنکه سازمان خاصی بر روی این معاملات نظارت داشته باشد. در حالتی که تمام معاملات در بازار بورس زیر نظر سازمان بورس و اوراق بهادار بوده و نظارت می شود.

شرکت هایی که در بازار فرابورس فعالیت دارند از جمله شرکت هایی به شمار می روند که در دو زمینه بورس کالا و بورس اوراق فعالیت دارند. این شرکت ها دارای مجوز شورای عالی بورس بوده و تنها توسط سازمان بورس و اوراق بهادار برای انجام معامله حمایت می شوند. تفاوت بورس و فرابورس در شرایط و الزامات ورود به این بازار منجر شده است تا سرمایه گذاران بسیاری تمایل داشته باشند در فرابورس به فعالیت بپردازند.

اما باید بگوییم همین تفاوت منجر شده است تا خطر سرمایه گذاری در این بازار نسبت به بازار بورس بیشتر باشد. البته باید به بازارهای متنوعی که در فرابورس وجود دارند نیز به عنوان یکی دیگر از دلایل محبوبیت سرمایه گذاری در این بازار اشاره کنیم.

تفاوت بورس و فرابورس و بازار پایه چیست؟

بازار پایه چه بازاری است؟

آنگونه که بیان نمودیم، هر شرکتی بسته به شرایطی که دارد یا می تواند در بازار بورس فعالیت داشته باشد یا در فرابورس. در صورتی که شرکتی شرایط لازم برای عضویت در بازار بورس و فرابورس اولیو دوم را نداشته باشد، در این صورت می تواند به عضویت بازار پایه درآید. این بازار را می توانیم پایین ترین سطح در بازار فرابورس به شمار آوریم، که عضویت شرکت ها در آن بسیار ساده است.

مهمترین تفاوت بورس و فرابورس و بازار پایه

به طور کلی می توانیم ۸ تفاوت مهم برای بازار بورس و فرابورس بیان کنیم. این تفاوت ها عبارتند از:

تفاوت بورس با فرابورس و مزایای فرابورس

ifb different

آیا میدانید که تفاوت بورس و فرابورس چیست و چگونه میتوان در این بازارها به سرمایه گذاری پرداخت؟ به طور حتم برای بسیاری از فعالان که قصد سرمایه گذاری در بازارهای مالی را دارند این دو بازار دارای اهمیت بالایی هستند.

شاید شما هم تا به حال برای بارها نام بازار بورس و یا فرابورس را شنیده باشید اما تفاوت این دو را نمیدانید. ما در این متن سعی کرده‌ایم تا به معرفی و بررسی تفاوت این دو بازار بپردازیم. به طور حتم برای کسی که به دنبال آگاهی از چشم انداز بورس و فرابورس در ایران است صرف کمی زمان برای آگاهی از این مفاهیم بسیار مفید خواهد بود.

بورس و فرابورس چیست؟

بسیاری از فعالان بازار سرمایه هر روزه از یکدیگر می‌پرسند که وضعیت بورس و فرابورس امروز نسبت به دیروز یا روزهای گذشته چه تفاوتی داشته است؟، اما بسیاری هستند که هنوز حتی با این بازارها آشنایی ندارند.

امروزه بازارهای مالی زیادی هستند که در مقیاس کشوری و بین المللی در حال فعالیت هستند. بازار بورس و بازار فرابورس ایران جزو بازارهای مالی داخلی هستند که سرمایه گذاران متعددی در تهران و سایر بخش‌های کشور در آنها در حال فعالیت می‌باشند.

بورس و فرابورس به طور خاص روی خرید و فروش سهام و قیمت گذاری آن تمرکز دارند. این بازارها قصد دارند تا زمینه مناسب را برای فعالیت شرکت‌های تولیدی و خدماتی در داخل کشور با عرضه سهام و خرید و فروش آن توسط سرمایه گذاران فراهم کنند.

این دو عبارت هر کدام برای بازارهای مالی مدرنی استفاده میشود که سهام شرکت‌های مختلف داخل کشور در آنها عرضه میشود. در نگاه اول مفهوم این دو اصطلاح بسیار روشن است.

در صورتی که شما کد معاملاتی یا کد بورسی خود را دریافت کرده باشید، این امکان برای شما وجود دارد تا در همه شرکت‌هایی که در این دو بازار عرضه شده‌اند, سرمایه گذاری کنید و به خریدوفروش سهام بپردازید.

برای همین اگر چه برای یک سرمایه گذار یا معامله‌گر تفاوتی بین بورس و فرابورس از نظر سرمایه گذاری وجود ندارد، اما برای کسانی که قصد عرضه سهام شرکت خود در بازارهای مالی را دارند این دو بازار با هم تفاوت زیادی دارند. زیرا که شرایط پذیرش شرکت در هر یک از این دو بازار با هم متفاوت است.

تفاوت بورس و فرابورس به زبان ساده

در این بخش قبل از توضیح و معرفی شرکت‌هایی که می‌توانند سهام خود را در این بازارها عرضه و به فروش برسانند به تعدادی از تفاوت‌های مهم این دو خواهیم پرداخت.

بازار فرابورس بر خلاف بازار بورس که وجود فیزیکی دارد و هر روزه بسیاری از سرمایه گذاران و معامله‌گران برای دادوستد سهام به آن مراجعه می‌کنند، دارای مکان خاصی نیست تا در سطح شهرهایی مانند تهران و یا اصفهان و شیراز سرمایه گذاران برای خرید و فروش سهام حضور پیدا کنند.

بورس و فرابورس چه تفاوتی دارند : فرابورس مانند بورس ساختمان فیزیکی خاصی ندارد. انعطاف پذیری بیشتر بازار فرابورس و امکان توافق راحت‌تر بین دو طرف در بازار را میتوان از جمله تفاوت‌های دیگر فرابورس و بورس دانست.

بر خلاف ریسک بسیار بالایی که در بازار بورس ایران وجود دارد و در سال ۱۳۹۹ ما شاهد این ریسک پذیری بسیار بالا بودیم, در بازار فرابورس با توجه به توافق بین طرفین ریسک کمتری برای حضور وجود دارد و به همین دلیل شفافیت بیشتری در بازار فرابورس دیده میشود که باعث کاهش ریسک حضور در آن میشود.

در حال حاضر با مقایسه بورس و فرابورس ایران میتوان گفت که با توجه به اینکه امکان مبادلات الکترونیکی به طور ۲۴ ساعته در بازار فرابورس وجود دارد, این تفاوت و مزیت بزرگ دیگری برای سرمایه گذاران در این بازار است.

مزایای بازار فرابورس چیست؟

ifb benefits

حالا که میدانید بورس و فرابورس چیست, تا حدودی آماده شده‌اید تا با مزایای بازار فرابورس آشنا شوید. در واقع بسیاری از مطالبی که در بخش قبل در مورد تفاوت بورس و فرابورس گفته شد نشان دهنده برتری بازار فرابورس ایران به دلیل کمتر بودن ریسک آن است.

انعطاف پذیری, ریسک کمتر, شفافیت بیشتر و… همه جزو مزیت‌های فرابورس هستند. اما فقط این‌ها نیست و مزایای دیگری هم هست که در ادامه در موردش صحبت خواهیم کرد:

شاید بدانید که هر دو بازار بورس و فرابورس در واقع از سهامدارهایی تشکیل شده که هر یک سرمایه خود را جمع کردند تا بتوانند با تشکیل یک سرمایه بزرگ موفق به تشکیل یک شرکت تولیدی یا خدماتی بزرگ مثل بانک و یا شرکت‌های پتروشیمی و یا شرکت‌های کوچک‌تر شوند.

اگر شما پول خود را در شرکتی که در بازار فرابورس پذیرفته شده سرمایه گذاری کنید موفق به برخورداری از مزایای معافیت مالیاتی در ایران خواهید شد.

بر اساس قانونی که توسط دولت به مجلس رفت و تصویب شد این معافیت مالیاتی تا میزان ۱۰ درصد خواهد بود. کاهش نرخ مالیات خرید و فروش سهام هم یکی دیگر از مزیت‌های سرمایه گذاری در فرابورس است.

علاوه بر این نقل و انتقال سهام در این بازار ساده است و علاوه بر این در عرضه و تفاوت بین بورس و فرابورس تقاضا و قیمت سهام در این بازار شفافیت بیشتری وجود دارد. برای مثال شرکت‌های حقوقی که در سال ۹۹ باعث به هم ریختن بازار بورس شدند در این بازار نقش فراوانی نداشتند و سرمایه گذارها در فرابورس اگر سود نکرده باشند، ضرر کمتری کردند.

چگونه از قوانین حاکم بر بازارهای مالی به طور کامل آگاه شویم؟

ما در بخش های قبل در مورد دو بازار بزرگ مالی در ایران صحبت کردیم اما اگر می‌خواهید به طور تخصصی در مورد قوانین حاکم بر هر یک از این بازارها و مواد و تبصره‌های هر یک از آنها بدانید به طور حتم می‌توانید در مورد بورس و فرابورس pdf هایی را پیدا کنید که به طور جامع به بررسی این موارد پرداخته‌اند.

به طور تفاوت بین بورس و فرابورس حتم برای آگاهی از تفاوت بورس و فرابورس pdf های موجود که به طور دقیق حاوی قوانین پذیرش شرکت‌ها و نحوه خرید و فروش سهام در هر یک می‌باشد کمک بسیار زیادی برای شما از جنبه‌های حقوقی خواهد کرد.

فرق بورس و فرابورس و سایر بورس‌ها در ایران چقدر است؟

بورس اوراق بهادار

قبل از به وجود امدن فرابورس بسیاری از شرکت‌های سهامی نمی‌توانستند در بازار بورس حاضر و سهام خود را عرضه کنند. در واقع فرابورس مانند بورس است اما دارای ساختار ساده‌تری است که امکان پذیرش این شرکت‌ها را فراهم کرده است.

نام این بازار در واقع over the counter است که در انگیسی به طور مخفف otc گفته میشود و در ایران نیز گاهی از این نام استفاده و فرابورس با نام بازار otc شناخته می شود.

باید بدانید که در ایران ما بورس دیگری با نام بورس کالا هم داریم که همانطور که از نام آن پیداست در واقع به جای شرکت‌ها در این بازار انواع کالا عرضه میشود و برای همین بورس کالا جایی برای خرید و فروش کالا است. سازمان بورس و اوراق بهادار هم نهادی است که مسئول نظارت بر همه بورس‌های ذکر شده در ایران است.

مقایسه شرایط پذیرش سهام در بازارهای بورس و فرابورس

برای پذیرش در بورس و در تابلوی اصلی بازار اول نیاز به حداقل سرمایه ۱۰۰ میلیارد تومان و یا یک هزار میلیارد ریال می‌باشد.

این در حالی است که برای پذیرش در بازار بورس و در تابلوی فرعی بازار اول نیاز به نیمی از این مبلغ یعنی ۵۰ میلیارد تومان یا ۵۰۰ میلیارد ریال می‌باشد. برای پذیرش در بازار دوم بورس نیز شرکت متقاضی عرضه سهام باید حداقل سرمایه دویست میلیارد ریال یا ۲۰ میلیارد تومان داشته باشد.

اما برای پذیرش در فرابورس میزان سرمایه اولیه شرکت بسیار کمتر است و برای مثال برای پذیرش در بازار اول فرابورس نیاز به ۱ میلیارد تومان یا ۱۰ میلیارد ریال سرمایه و برای پذیرش در بازار دوم فرابورس هم نیاز به ۱۰۰ میلیون تومان یا ۱ میلیارد ریال سرمایه است. البته این اعداد مربوط به چند سال گذشته می‌باشد و شاید در زمان مطالعه این مقاله نیاز به آپدیت اطلاعات خود داشته باشید.

exchange-otc

نکته دیگر اینکه در هر یک از موارد بالا حداقل سهام شناور و حداقل تعداد سهامداران شرکت برای پذیرش در بازار بورس و یا پذیرش در فرابورس متفاوت خواهد بود.

سودآوری هر شرکت نیز در سال های منتهی به پذیرش در بازارهای مالی مهم است و علاوه بر این, شرکت مربوطه در اکثر موارد نباید زیان انباشته داشته باشد. حداقل سابقه فعالیت شرکت در صنعت مربوطه نیز باید حداقل ۱ تا ۳ باشد. که در هر بازار این زمان با دیگری تفاوت خواهد داشت.

شرکت بورس تهران

نکته مهمی که باید بدانید این است که در واقع بازار بورس ایران مانند بورس تهران از چند بازار تشکیل شده است.

شرکت بورس تهران از دو بازار اول و بازار دوم تشکیل شده است که بازار اول بورس دارای دو تابلوی اصلی و فرعی می‌باشد که شرایط عرضه سهام شرکت در هر یک از این بازارها و تابلوها همانطور که در بخش قبل ذکر شد متفاوت است.

تفاوت در بازارهای فرابورس و بورس

ما به بازارهای اولیه و ثانویه بورس در ایران در بخش قبل اشاره کردیم. اما بر اساس دستورالعمل‌ها بازار فرابورس متشکل از ۵ بازار مالی است که بازار اول و بازار دوم بورس مهم‌ترین آنها برای پذیرش و عرضه سهام شرکت‌ها هستند که در بالا در مورد شرایط پذیرش در این بازارها صحبت کردیم.

اما فرابورس دارای بازار سوم نیز می‌باشد که برای عرضه و پذیره نویسی اوراق بهادار استفاده میشود. همچنین علاوه بر این سه بازار، ما در فرابورس بازار “ابزارهای نوین مالی” را داریم که برای پذیرش سایر اوراق بهادار (به جز سهام شرکت‌ها که در بازارهای اول و دوم فرابورس عرضه می‌شوند)، مورد استفاده قرار می‌گیرد.

توجه داشته باشید که بازار سوم فرابورس برای عرضه یکجا و پذیره نویسی اوراق بهادار است، اما بازار “ابزار نوین مالی” برای پذیرش اوراق بهادار (به جز سهام شرکت‌ها) است.

بازار پایه نیز بر اساس قانون پنجم توسعه کشور و با توجه به الزامات بند ب ماده ۹۹ آن برای درج و یا نقل و انتقال سهام شرکت‌های خاصی است که مشمول ثبت در سازمان بورس و اوراق بهادار هستند اما شرایط پذیرش در بازارهای اولیه و ثانویه بورس و یا پذیرش در بازار اول و دوم فرابورس را ندارند.

کلام آخر

امیدواریم با مطالب گفته شده به خوبی به شباهت‌ها و تفاوت‌های فرابورس و تفاوت بین بورس و فرابورس بورس آشنا شده باشید و بدانید که فرابورس چه مزایایی دارد.

به طور حتم آشنایی با بازارهای مالی به شما کمک خواهد کرد تا از ضرر در زمان فعالیت و سرمایه گذاری در این بازارها در امان بمانید و برای مثال مانند سال ۱۳۹۹ مانند بسیاری از مردم در بورس ضرر نکنید.

البته در سال گذشته هم تعدادی از افراد حرفه‌ای با بیرون آوردن به موقع پول خود موفق به سودهای کلانی در چند ماه شدند و ضرر آن را بسیاری از مردم غیر حرفه‌ای در بازار کردند.

این مقاله اطلاعات اولیه را در مورد فرابورس و بورس در اختیار شما قرار داد، اما به طور حتم نیاز دارید برای آگاهی از چشم انداز بورس و فرابورس در آینده با مفاهیمی مانند نرخ تورم یا نرخ بهره وری شرکت‌های عرضه شده در بورس و تاثیر افزایش نرخ ارز و … بر این بازارها بیشتر آشنا شوید.

تفاوت بین بورس و فرابورس در چیست؟

تفاوت بین بورس و فرابورس در چیست؟

تفاوت بین بورس و فرابورس در چیست؟
برای درک بهتر تفاوت میان بورس و فرابورس ابتدا بهتر است که این دو موضوع را بصورت جداگانه تعرف نماییم.
بورس
در علم اقتصاد، بورس به بازاری گفته می‌شود که قیمت‌گذاری و خرید و فروش کالا و اوراق بهادار در آن انجام می‌شود و در یک طبقه‌بندی کلی شامل بورس کالا و اوراق بهادار است.
فرابورس
و اما بازار فرابورس، داد و ستد خارج از بورس یا به اصطلاح فرابورس (OTC) به طور مستقیم بین دو طرف بدون هیچ گونه نظارتی از جانب یک نهاد مشخص مانند بورس انجام می‌گیرد. فرابورس در مقابل داد و ستد بورسی است که در بازار‌های سازمان یافته رخ می‌دهد قرار دارد.
شرکت فرابورس ایران همچون دو بورس فعال کشور، بورس اوراق و بورس کالا، با مجوز شورای عالی بورس ایجاد شده و تحت نظارت سازمان بورس اوراق بهادار قرار دارد، از مزایای فرابورس این است که ورود به بازار‌های فرابورس از شرایط و الزامات کمتری برخوردار بوده و شامل بازار‌های متنوعی می‌باشد.

اما تفاوت بورس و فرابورس در چیست؟

  • تقسیم بندی بازار

بازار بورس به دو بازار اول و دوم تقسیم می‌ گردد. عملکرد این دو بازار به هم وابسته است. به این صورت که اگر شرکتی در بازار اول عملکرد خوبی نداشته باشد به بازار دوم منتقل می شود و در مقابل اگر شرکتی در بازار دوم عملکرد قابل قبولی داشته باشد به بازار اول منتقل خواهد شد.در ضمن اگر شرکتی در بازار دوم رضایت بخش عمل نکند از بازار اخراج می‌ شود.

بازار فرابورس ایران هم دارای ۵ بازار، اول، دوم، سوم، ابزار‌های نوین مالی و پایه است.

پس متوجه شدیم که اولین تفاوت بورس و فرابورس در تقسیم بندی و تعداد این دو بازار است.

  • فرآیند پذیرش در بازار بورس و فرابورس

شرایط پذیرش سهام در بازار بورس کمی مشکل است، بازار فرابورس با شرایط آسان ‌تر تشکیل شده تا شرکت‌های کوچک تر هم بتوانند سهام خود را در بازار سرمایه عرضه کنند.

بورس اوراق بهادار امتیازهایی مانند شفافیت قیمت‌ها و کاهش ریسک را به همراه دارد اما در بازار فرابورس به دلیل این که شرایط معاملات با نظر طرفین قرارداد تعیین می‌ شود، از این مزایا به صورت کامل بهره نمی برد.

تفاوت دیگر بورس و فرابورس، ساعات معامله ‌این دو بازار است. بازار بورس از شنبه تا چهارشنبه از ساعت ۹ صبح تا ۱۲٫۳۰ (به غیر از تعطیلات رسمی) فعالیت دارد، تفاوت بین بورس و فرابورس اما ساعات کار فرابورس از انعطاف پذیری بیشتری برخوردار است.

فرق بورس و فرابورس چیست؟

آیا می‌دانید فرق بورس با فرابورس در چیست؟ چه شرکت‌هایی در بورس پذیرفته می‌شوند و چه شرکت‌هایی در فرابورس؟ آیا شرایط خاصی برای پذیرش در این بازارها وجود دارد؟ اصلا دانستن پاسخ این سوال‌ها در تصمیمات ما تاثیر خواهند گذاشت یا نه؟

در پاسخ به تفاوت بین بورس و فرابورس سوال آخر باید بگویم، بله! دانستن این موضوع که یک شرکت در کدام بازار پذیرفته شده، می‌تواند به ما کمک کند تا قلمرو سرمایه‌گذاری خود را مشخص کنیم. اما چگونه؟

در مقالات قبل در رابطه با انواع بازارهای مالی(Financial Markets) صحبت کردیم و گفتیم بازارهای مالی مختلف برای بقای اقتصادها حیاتی هستند و باعث هدایت سرمایه‌های مازاد افراد به سمت صنایع و شرکت‌ها می‌شوند. بازار سرمایه(Capital Market)، یکی از انواع بازارهای مالی است.

بورس و فرابورس (در کنار بورس کالا و بورس انرژی و. ) دو بخش فعال در بازار سرمایه ایران هستند، که هر کدام از آن‌ها خود نیز به بخش‌های مختلف تقسیم می‌شوند.

اما در این مطلب قصد نداریم که بگوییم بورس چیست، چه می‌کند و چه عواملی باعث شکل‌گیری آن شده و. ، بلکه می‌خواهیم به بررسی تفاوت‌های بورس و فرابورس بپردازیم.

بازارِ بورس و شرایط پذیرش در آن

معمولا شرکت‌ها برای تامین مالی خودشان تمایل دارند که در سازمان بورس اوراق بهادار پذیرفته بشوند. در واقع بورس یک بازار هست که در آن اوراق بهادار مختلف معامله می‌شوند. این بازار به هر شرکتی اجازه ورود نمی‌دهد و شرکت‌ها برای راه‌یافتن به آن باید ویژگی‌ها و شرایط خاصی داشته باشند که رسیدن به این شرایط کار راحتی نیست.

برای این‌که به شرکتی اجازه ورود به بورس داده شود، آن را از جنبه‌های مختلف مثل کارایی و بازدهی، میزان فعالیت، مقدار نقد‌شوندگی، مقدار سرمایه و. بررسی می‌شوند. اگر شرکت در این زمینه‌ها نمره کافی را کسب کند می‌تواند وارد بورس شود.

اما اینجا اتمام کار نیست و دوباره شرکت‌ها بررسی و با هم مقایسه می‌شود و سپس موفق به ورود به یکی از بازارهای بورس می‌شوند.

بورس خودش دارای دو بازار مختلف هست، بازار اول و بازار دوم!

شرکت‌هایی که در عنوان‌های فعالیت، میزان سرمایه، نحوه سودسازی و. امتیاز بیشتری می‌گیرند و وضعیت بهتری نسبت به بقیه دارند، در بازار اول جای می‌گیرند. مابقی شرکت‌های پذیرفته شده، در بازار دوم بورس درج می‌شوند.

فرابورس

بازارهای فعال در بورس

شرکت‌های پذیرفته شده در بازار اول هم بر اساس وضعیت بنیادی و شرایط شرکت می‌توانند در دو تابلوی اصلی و فرعی قرار بگیرند.

چه شرکت‌هایی در تابلو اصلی بازار اول قرار می‌گیرند؟

شرکت‌هایی می‌توانند در این تابلو پذیرش شوند که حداقل 3 سال از شروع فعالیتشان گذشته باشد و دست‌کم 1000 میلیارد ریال سرمایه ثبت شده داشته باشند. حداقل 30 درصد سرمایه شرکت به صاحبان سهام تعلق داشته باشد. شرکت‌هایی که صورت‌های مالی شفافی ندارند در این تابلو ثبت نمی‌شوند.

این شرکت‌ها باید حداقل در سه دوره متوالی سودده بوده و زیان انباشته نداشته باشند. وجود محکومیت کیفری برای هیات‌مدیره و مدیرعامل و مردودی در صورت‌های مالی امتیازی منفی برای شرکت‌ها به‌حساب می‌آید و می‌تواند یک مانع برای پذیرش در تابلو اصلی بازار اول باشد.

چه شرکت‌هایی در تابلو فرعی بازار اول قرار می‌گیرند؟

اگر شرکت شرایط پذیرش در تابلوی اصلی بورس را نداشته باشد، سراغ تابلوی فرعی می‌رود. پذیرش در تابلوی فرعی به نسبت آسان‌تر از پذیرش در تابلو اصلی است و در رابطه با دوره‌های سودسازی و حداقل سرمایه ثبت‌شده، سختگیری‌های کمتری شده است. شرکت باید حداقل در دو دوره پیاپی سودده باشد و میزان سرمایه ثبت شده آن نباید کمتر از 500 میلیارد ریال باشد. درصد سهام شناور شرکت هم از موضوعات مهمی است که در پذیرش شرکت‌ها در بورس (بازار) اوراق بهادار اهمیت دارد.

خوب این‌ها را می‌گوییم که چه بشود! دانستن این موارد به چه کار ما می‌آید؟

وقتی شما نماد سهمی را جستجو می‌کنید تنها با یک نگاه به تابلو می‌توانید از ریسک سرمایه‌گذاری در آن شرکت باخبر شوید. شرکت‌هایی که در بورس پذیرفته می‌شوند ریسک کمتری از سایر شرکت‌های فعال در سایر بازارها دارند. این موضوع در رابطه با بازار اول و دوم و انواع تابلوهای هر بازار هم صدق می‌کند. برای مثال یک شرکت فعال در بازار فرعی بورس، ریسک بیشتری نسبت به شرکت پذیرفته شده در تابلو اصلیِ بازار اولِ بورس دارد.

حالا اگر شرکتی صلاحیت ورود به هیچ‌کدام از بازارهای اول و دوم بورس را نداشته باشد، آن را به فرابورس می‌فرستند تا صلاحیتش بررسی شود.

موضوع مهم دیگر این است که اگر شرکت‌هایی که در بازار بورس پذیرفته‌شدن نیز عملکرد خوبی نداشته باشند، پله‌به‌پله به بازار پایین‌تر فرستاده می‌شوند و ریسکشان افزایش پیدا می‌کند.

بازارِ فرابورس و شرایط پذیرش در آن

فرابورس همانند بورس، بازاری برای معاملات اوراق بهادار است که با مجوز شورای عالی بورس ایجاد شده و تحت نظارت سازمان بورس اوراق بهادار است. این بازار ساختاری شبیه به بورس دارد و به منظور گسترش بازار سرمایه کشور بوجود آمده.

بازار فرابورس نسبت به بورس، سخت‌گیری کمتری برای پذیرفتن شرکت‌ها دارد و دارای 5 بازار متفاوت است که تقسیم‌بندی آن را در شکل زیر می‌بینید. شرایط پذیرش در هر‌کدام از این بازارها با دیگری فرق می‌کند.

فرابورس

بازارهای فعال در فرابورس

بازار اول و دوم

شرکت‌های این بازار هم مثل بورس، براساس شرایط و وضعیت بنیادیشان در یکی از پنج بازار ثبت می‌شوند و با تغییر شرایط می‌توانند بین این بازارها جابجا شوند. مثلا اگر شرکتی بهبود عملکرد داشته باشد، از بازار اولِ فرابورس به بازار دوم بورس منتقل می‌شود و برعکس. شرکت‌های سهامی عام که شرایط ورود به بورس را نداشتند براساس صلاحیت در دو بازار اول و دوم فرابورس پذیرفته می‌شوند.

بازار سوم (بازار معاملات خاص)

معاملات خاص، مثل معاملات بلوکی و. در بازار سوم انجام می‌شود. از آنجایی که عرضه‌های یک‌جا و پذیره‌نویسی‌ها در این بازار انجام می‌شود، به آن بازار عرضه هم می‌گویند.

بازار چهارم (بازار ابزارهای مالی نوین)

بازار چهارم که به آن بازار ابزارهای مالی نوین هم می‌گویند، محلی است برای پذیرش سایر اوراق بهادار مثل اوراق خزانه، اوراق اجاره و. .

شرکت‌هایی که صورت‌های مالی شفافی ندارند، میزان بدهی‌هایشان زیاد است و حجم عمده‌ای از سهامشان در اختیار عده‌ای خاص هست در بازار پایه قرار می‌گیرند. سهام این شرکت‌ها معمولا یکسره یا در صف خرید قفل هستند یا در صف فروش. بنابراین نقدشوندگی آن‌ها به نسبت شرکت‌های بزرگ و پذیرفته شده در سایر بازارها کم است، بنابراین ریسک بالایی برای سرمایه‌گذاری دارند.

بازار پایه

شرکت‌هایی که در این بازار معامله می‌شوند معمولا صورت‌های مالی شفافی ندارند و از ریسک و نوسان بالایی برخوردارند، ولی با این حال برای برخی از سرمایه‌گذاران ریسک‌پذیر جذاب هستند.

در واقع آخرین بازار فعال در فرابورس بازار پایه است که سه تابلو با رنگ‌های زرد، نارنجی و قرمز دارد. سرمایه‌گذاری در شرکت‌های پذیرفته شده در تابلوی زردِ بازار پایه، نسبت به شرکت‌های تابلو قرمز ریسک کمتری دارند. نوع معاملات و میزان سرمایه ثبت‌شده و زمان انجام معاملات در این تابلوها با هم متفاوت است.

چه شرکت‌هایی در تابلو زرد بازار پایه پذیرفته می‌شوند؟

عدم وجود شفافیت مالی در شرکت‌ها مانعی بزرگ برای جلوگیری از ورود آن‌ها به بورس و بازارهای اول و دوم فرابورس است.

شرکت‌هایی که صورت‌های مالی شفافی ندارند، وارد بازار پایه می‌شوند. شرط پذیرش در تابلو زرد بازار پایه، داشتن حداقل یک صورت مالی حسابرسی شده است. این صورت‌ها باید به‌طور منظم براساس دستورالعمل‌های سازمان گزارش بشوند.

اگر ارائه گزارش‌ها با تاخیر انجام شود و یا اصلا گزارشی ارائه نشود، شرکت به مشکل می‌خورد و حتی می‌تواند باعث انتقال آن به تابلو نارنجی شود.

چه شرکت‌هایی در تابلو نارنجی بازار پایه پذیرفته می‌شوند؟

شرایط پذیرش در این تابلو به مراتب آسان‌تر از سایر بازارهاست. حتی اگر شرکتی به‌طور مرتب گزارش‌های مالی خود را ارائه نکند هم می‌تواند در این تابلو ثبت شود.

شرکت‌هایی که صورت‌های مالی‌اشان از نظر حسابرس قانونی مردود شده باشند و یا اظهار نظر بخصوصی در موردشان نشده باشد در این تابلو پذیرفته تفاوت بین بورس و فرابورس می‌شوند.

چه شرکت‌هایی در تابلو قرمز بازار پایه پذیرفته می‌شوند؟

پرریسک‌ترین شرکت‌ها برای سرمایه‌گذاری، شرکت‌های ثبت شده در تابلو قرمزِ بازار پایه هستند. شرکت‌هایی که رای اولیه در رابطه با ورشکستگی گرفتند و یا شرکت‌هایی که در آستانه انحلال هستند معمولا در این تابلو قرار می‌گیرند. علاوه‌بر موارد ذکر شده، شرکت‌هایی که صورت‌های مالی حسابرسی شده‌شان در سررسید دوره‌ها، حداقل برای سه ماه متوالی گزارش نشود نیز در این دسته جای می‌گیرند.

بیایید یک‌بار دیگر تفاوت‌های این دو بازار را باهم مقایسه کنیم:

تفاوت بورس و فرابورس در چیست؟

شرایط پذیرش در بورس بسیار سخت‌تر از پذیرش و ثبت ‌شرکت در فرابورس است. شرکت‌ها برای پذیرفته شدن در بورس از نظر سابقه فعالیت در صنعت، دوره‌های سودآوری، میزان زیان انباشته، حداقل سرمایه ثبت‌شده، میزان سهام شناور، حداقل تعداد سهامداران و. بررسی می‌شوند.

به‌طور کلی می‌توان گفت، شرکت‌هایی که شفافیت اطلاعاتی بالایی دارند (شرکت‌های بورسی) و چندین سال است که در یک صنعت به‌خصوص فعالیت می‌کنند (معتبر هستند)، ریسک کمتری برای سرمایه‌گذاری دارند. اما هرچه از بورس دور می‌شویم و به سمت طبقه‌های پایین‌تر فرابورس حرکت می‌کنیم، ریسک سرمایه‌گذاری افزایش پیدا می‌کند.

علاوه‌بر تفاوت بین بورس و فرابورس موارد ذکرشده، می‌توان به تقسیم‌بندی هرکدام از این بازارها هم اشاره کرد. بورس به دو بازار اول و دوم تقسیم می‌شود، اما فرابورس پنج بازار مختلف برای سرمایه‌گذاری دارد.

در آخر هم باید گفت که اگر می‌خواهید سهمی را بخرید که در سطوح تکنیکال مناسب قرار دارد اما زمان کافی برای بررسی صورت‌های مالی آن شرکت ندارید، حداقل کاری که می‌توانید انجام دهید این است که برای کم کردن ریسک سرمایه‌گذاری، به بازاری که شرکت در آن فعالیت می‌کند توجه کنید. با انجام این کار می‌توانید تا حدی از وضعیت بنیادی شرکت آگاه شوید.

می‌توانید ویدیوهای بیشتری از تالاربورس را در آپارات (شبکه اشتراک ویدیو) و همچنین کانال یوتیوب تالاربورس مشاهده کنید.

اطلاعات کامل درباره تفاوت بازار بورس و فرابورس

ما تفاوت بین بورس و فرابورس فعالان بازار سرمایه، با اصطلاحات بسیاری سروکار داریم که بورس و فرابورس از پرکاربردترین و آشناترین این اصطلاحات هستند.به طور قطع یکی از سوالاتی که افراد تازه وارد به بازارهای مالی با آن مواجهه هستند فرق بین این دو اصطلاح است. بازار بورس و فرابورس دو مورد از بازارهای مالی در ایران هستند که در آنها سهام شرکت های سهامی عام به متقاضیان خرید آنها عرضه می‌شود.پس تا پایان این مقاله با مدرسه بورس همراه باشید تا به طور کامل و شفاف تفاوت بازار بورس و فرابورس شناخت پیدا کنید.

بازار بورس چیست؟

بورس به تنهایی یک کلمه فرانسوی است که به معنای محل مبادله اوراق بهادار یا همان سهام است. معادل انگلیسی این کلمه (Stock Exchange) است.در ایران چهار بازار بزرگ زیر مجموعه نهاد بورساوراق بهادار هستند که در ادامه با انها بیشتر آشنا می‌شویم.

سازمان بورس و اوراق بهادار

انواع بورس در ایران کدام اند؟

انواع بازار بورس در ایران به شرح زیر می باشد:

1)بورس اوراق بهادار تهران :

نخستین و کهن ترین بورس ایران است که در آن سرمایه گذاران به خرید و فروش سهام شرکت های بزرگ میپردازند.

2) فرابورس :

دومین بورس بزرگ کشورمان است و شرکت هایی که شرایط و استانداردهای پذیرش در بورس اوراق بهادار را ندارند اما شرایط شان مطابق فرابورس است ،سهام شان در این بازار مبادله میشود.
بازار فرابورس، خود نیز شامل چندین زیر مجموعه است که در ادامه با آنها آشنا میشویم.

3)بورس کالا :

این بورس با هدف تسهیل مبادله کالاها ، حقیقی شدن قیمت ها و حذف واسطه ها و دلالان در عرضه پاره ای از کالاها ایجاد گردیده و درحال حاضر محصولات پتروشیمی، محصولات کشاورزی، محصولات فلزی،تعدادی خودرو و پاره ای از قراردادهای مالی مبادله می گردد.

4)بورس انرژی :

این بورس شباهت بسیاری به بورس کالا دارد با این تفاوت که به طور ویژه و خاص به خرید و فروش سوخت و دیگر حامل های انرژی اختصاص یافته.

بازار فرابورس چیست؟

دومین بورس بزرگ کشورمان است و شرکت هایی که شرایط و استانداردهای پذیرش در بورس اوراق بهادار را ندارند اما شرایط آنها مطابق فرابورس است ،سهام شان در این بازار مبادله میشود. بازار فرابورس، خود نیز شامل چندین زیر مجموعه است که در ادامه با آنها آشنا میشویم.
نکته مهم این است که شرایط پذیرش در فرابورس راحت تر است و با سرعت بیشتر و سخت گیری کمتری نسبت به بورس اقدام به پذیرش شرکت ها میکند.

بازار فرابورس ایران

بازارهای زیرمجموعه بازار فرابورس

1)بازار اول و بازار دوم :

بازار اولیه (primary market) زمانی شکل می‌گیرد که دارایی برای اولین بار مورد معامله قرار می‌گیرد. به‌عبارتی بازاری که در آن سهام شرکت‌ها برای اولین بار عرضه و فروخته می‌شود، بازار اولیه نام دارد. در این بازار شرکت‌ها به‌طور مستقیم سرمایه مورد نیاز خود را از طریق فروش سهام به مردم تأمین می‌کنند که این کار در قالب پذیره‌نویسی صورت می‌گیرد.
دارایی‌هایی که ابتدا در بازار اولیه مورد معامله قرارگرفته است(مرحله پذیره‌نویسی)، برای معامله‌های بعدی و مجدد، نیاز به بازار ثانویه(secondary market)دارد. مثلاً اگر فردی که سهام شرکتی را در مرحله پذیره‌نویسی خریداری کرده و اکنون قصد فروش این سهم به سایر سرمایه‌گذاران بازار را دارد، باید به بازار ثانویه مراجعه کرده و اقدام به فروش سهم خود کند. پس می‌توان گفت که تمامی معاملات سهام در بازار بورس، جزء معاملات بازار ثانویه هستند و در این بازار، اوراق بهادار تفاوت بین بورس و فرابورس تفاوت بین بورس و فرابورس میان معامله گران مبادله می‌شود و شرکت در آن نقشی ندارد.

2)بازارهای پایه(بازار پایه زرد،نارنجی،قرمز) :

بازار پایه فرابورس خود به سه قسمت تقسیم می‌شود: تابلو پایه زرد، تابلو پایه نارنجی و تابلو پایه قرمز. در کنار نام هر نماد معاملاتی در تابلوهای رنگی بازار پایه، یکی از 6 عنوان لغو پذیرش شده ، قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور، انحلال ، ورشکستگی ، عدم اظهار نظر و اظهار نظر مردود درج شده است.

لغو پذیرش شده : شرکت‌هایی که پیشتر در یکی از بازارهای اصلی بورس یا فرابورس حضور داشته اما به دلیل عدم رعایت استانداردهای پذیرش، لغو پذیرش شده و به بازار پایه انتقال داده شدند.
قانون احکام دایمی برنامه های توسعه کشور : شرکت‌هایی که در آن‌‌ها بر اساس ماده 36 قانون احکام دایمی برنامه‌های توسعه کشور مصوب 16/01/1396 ناشران موظف به انتشار اطلاعات و اسناد مالی موثر باشند.
انحلال : شرکت‌هایی که تمامی فعالیت‌هایشان متوقف شده و موجودیت خود را به طور کامل از دست داده‌اند.
ورشکستگی : شرکت‌هایی که بر اساس زیان‌های وارده قادر به پرداخت قرض های خود نباشند.
عدم اظهار نظر : شرکت‌هایی که در آن‌ها حسابرس به دلیل وجود محدودیت قابل ملاحظه در دامنه رسیدگی (یا وجود شبهه عمده) قادر به اظهار نظر درباره مطلوبیت و مساعدت صورت‌های مالی نباشد.
اظهار نظر مردود : شرکت‌هایی که در آن‌ها حسابرس نقص‌های صورت‌های مالی را چنان با اهمیت ببیند که کلیت صورت‌های مالی از نظر حسابرس گمراه کننده باشند.

عمده‌ترین تفاوت معاملات نمادها

عمده‌ترین تفاوت معاملات نمادهای تابلوهای مختلف بازار پایه فرابورس ایران، دامنه نوسان آن‌هاست. در حال حاضر، دامنه نوسان نمادهای تابلوی پایه زرد، ۳ درصد، تابلو پایه نارنجی، ۲ درصد و تابلو پایه قرمز، ۱ درصد میباشند.

3)بازار ابزاری های نوین مالی :

مطابق با دستورالعمل پذيرش، عرضه و نقل و انتقال اوراق بهادار در فرابورس ايران، کلیه ابزارهای مالی به جز سهام و حق تقدم که به تایید شورای عالی بورس رسیده‌اند و بنا به اعلام آن، مشمول ثبت یا معاف از ثبت نزد سازمان بورس تشخیص داده شده‌اند، قابل پذیرش در بازار ابزارهای نوین مالی است. انواع اوراق مشارکت، گواهی سرمایه‌گذاری و صکوک(اوراق اسلامی) که ویژگی‌های معینی دارند، در این بازار معامله می‌شود.

4)بازار SME (شرکت های کوچک و متوسط) :

SME مخفف عبارت Small and Medium-sized Enterprises ، به معنای بنگاه های کوچک و متوسط است. این بازار تشکیل شده از دو تابلوی رشد و دانش بنیان است. براساس داده های منتشر شده توسط بانک جهانی ، بنگاه ها را میتوان به سه دسته خرد،کوچک،متوسط تقسیم بندی کرد.

تقسیم بندی بازارهای SME

مزایای پذیرش شرکت ها در بازار فرابورس

  1. تسهیل و تسریع تامین مالی : بانک‌ها شرکت‌های فعال در فرابورس را به عنوان وثیقه جهت دریافت تسهیلات می‌پذیرند. بنابراین، شرکت‌های فرابورس می‌توانند از این طریق برای دریافت تسهیلات دست به کار شوند. همچنین، این دسته شرکت ها می‌توانند از تأمین مالی از طرف سهامداران برخوردار شوند.
  2. بهره مندی از معافیت های مالی درنظر گرفته شده : شرکت‌های پذیرفته شده در فرابورس از تسویه 10 درصد مالیات معاف هستند که این مزیت به طور مستقیم متوجه سهامداران می‌شود.
  3. افزایش اعتبار به دلیل عضویت در این بازار و شفافیت بیشتر وضعیت مالی بنگاه

وبسایت فرابورس ایران

وبسایت شرکت فرابورس ایران به نشانی www.ifb.ir علاوه بر در اختیار قرار دادن اطلاعات با اهمیتی درباره خود این شرکت و خدمات آن، معلومات جامعی از شرکت‌های پذیرفته‌شده در این بازار را به اطلاع سرمایه‌گذاران می‌رساند.

تفاوت فرایند پذیرش شرکت ها در بازار بورس و فرابورس

البته استانداردها و شرایط بورس و فرابورس محدود به موارد ذکر شده در تصویر نیست و پارامترهای دیگری نیز از جمله حداقل سهام شناور، حداقل سابقه فعالیت شرکت در صنعت مربوطه، داشتن یا نداشتن زیان انباشته، نسبت حقوق سهامداران و همچنین میزان سودسازی در تقسیم بندی رتبه آن شرکت تاثیر به سزایی دارد.

تفاوت فرایند پذیرش شرکت ها در بازار بورس و فرابورس

کدام بهتر است بورس یا فرابورس

انتخاب بین این دو بازار ، انتخابی مهم است. شفافیت صورت‌های مالی و اطلاع رسانی شرکت‌ها و پیوستگی گزارشات مالی در شرکت‌های فعال در بازار بورس و برگزاری مرتب و منظم مجامع در شرکت‌های بازار اول بورس، بهتر از شرکت‌های فرابورسی در رده‌های مختلف است. اما تفاوت بین بورس و فرابورس همه این‌ها دلیل نمی شود که ما صدها شرکت فعال در بازار فرابورس را نادیده بگیریم و به آنها توجهی نداشته باشیم ؛ چرا که همین شرکت‌های فرابورسی، با بهبود اوضاع و تنظیم دقیق تر صورت‌های مالی و افزایش سودآوری، زمینه لازم برای ارتقا رتبه و مقام در بازار سرمایه را بدست می‌آورند و به بازار اول بورس انتقال داده میشوند.

سخن آخر

در این مقاله سعی کردیم فرق بین بازار بورس و فرابورس را با جزییات کامل برای شما شرح دهیم. در نهایت این به شما بستگی دارد که با توجه به دانش اقتصادی و سرمایه گذاری خودتان در شرکت های کدام بازار اقدام به سرمایه گذاری میکنید. پس همیشه به دنبال آموزش با کیفیت باشید.از همه شما ،همراهان گرامی مدرسه بورس سپاسگذاریم که تا پایان این مقاله با ما همراه بودید. بسیار خوشحال میشویم اگر درخواست ها و پیشنهادات و انتقادات خود را در بخش نظرات با ما به اشتراک بگذارید.
شما میتوانید با شرکت در دوره جامع نوابغ بورس و سرمایه گذاری هر انچه که برای تبدیل شدن به یک سرمایه گذار حرفه ای لازم دارید بدست اورید.



اشتراک گذاری

دیدگاه شما

اولین دیدگاه را شما ارسال نمایید.